भ्रमणको मुख्य उद्देश्य

चिनियाँ सरकारी सञ्चार माध्यमहरूका अनुसार, भारत अमेरिकाले आफ्ना सामानमा लगाएको अतिरिक्त कर (ट्यारिफ) का कारण आफ्नो रणनीति परिवर्तन गर्न चाहन्छ र वाङको भ्रमण यही रणनीतिको एक हिस्सा हो। चिनियाँ मिडियाले यो पनि दाबी गरेका छन् कि भारत र चीनबीचको बलियो सम्बन्ध ‘ग्लोबल साउथ’ (विकासशील देशहरूको समूह)का लागि लाभदायक हुनेछ। चीनको विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता माओ निङले दुवै पक्ष धेरै महत्त्वपूर्ण मुद्दाहरूमा सहमत भएको बताएका छन्। यसमा वार्ता पुनः सुरु गर्ने, सहयोग बढाउने, र एकपक्षीय दबाबको नीतिको विरोध गर्ने लगायतका कुराहरू समावेश छन्। साथै, दुवै पक्ष सीमा क्षेत्रमा शान्ति र स्थिरता कायम राख्न पनि सहमत भएका छन्।

मतभेदका मुद्दाहरू

यद्यपि, भारत र चीनका आधिकारिक विज्ञप्तिहरूमा केही विषयहरूमा फरक-फरक धारणा आएका छन्। विशेषगरी, ताइवानको मुद्दामा भारतले आफ्नो अडानमा कुनै परिवर्तन नभएको स्पष्ट पारेको छ। भारतको विदेश मन्त्रालयले ताइवानसँग आर्थिक, प्राविधिक र सांस्कृतिक सम्बन्ध कायम रहने बताएको छ। अर्कोतर्फ, चिनियाँ विज्ञप्तिहरूमा वाङको भारत भ्रमणका क्रममा आतंकवाद र तिब्बतको यारलुङ त्साङपो (ब्रह्मपुत्र नदी) मा चीनले प्रस्ताव गरेको मेगा बाँधको मुद्दा उल्लेख गरिएको छैन, जबकि भारतीय विज्ञप्तिमा यी दुवै विषयमा भारतले आफ्नो गम्भीर चासो व्यक्त गरेको उल्लेख छ।

अमेरिकाको भूमिका र भारतको रणनीति

चिनियाँ सरकारी पत्रिका ‘चाइना डेली’ र ‘ग्लोबल टाइम्स’ले अमेरिकाको बढ्दो ट्यारिफ र रुसी तेल खरीदलाई लिएर भारतसँगको टकराबलाई वाङको भ्रमणको प्रमुख कारण मानेका छन्। उनीहरूका अनुसार, भारत अमेरिकाको दबाबबाट बच्न र आफ्नो रणनीतिक स्वायत्तता कायम राख्न चीनसँग सम्बन्ध सुधार गर्न खोजिरहेको छ। यसले दुई देशबीचको सम्बन्धमा अमेरिकाको भूमिका पनि महत्वपूर्ण रहेको स्पष्ट पारेको छ।

यस भ्रमणले भारत-चीन सम्बन्धमा नयाँ दिशा दिने संकेत देखाएको छ, तर सीमा विवाद, आतंकवाद र जलस्रोत जस्ता संवेदनशील मुद्दाहरूमा दुवै पक्षबीचको मतभेद अझै पनि कायमै रहेको देखिन्छ। यस भ्रमणपछि दुवै देशले एकअर्कासँगको सम्बन्धलाई कसरी अगाडि बढाउँछन् भन्ने कुरा भविष्यमा हेर्न लायक हुनेछ।