काठमाडाैं, २१ कार्तिक । अनलाइन बैंकिङको बढ्दो सुविधासँगै साइबर अपराधको जोखिम पनि उत्तिकै बढेको छ। यसै सन्दर्भमा, एभरेष्ट बैंक लिमिटेड (EBL) ले आफ्ना ग्राहकहरूलाई लक्षित गरी सामाजिक सञ्जालमार्फत भइरहेका फिसिङ (Phishing) स्क्याम विरुद्ध कडा चेतावनी जारी गरेको छ।

ठगी गर्ने गिरोहहरूले बैंकको नाम र लोगो प्रयोग गरी आकर्षक ‘सर्वेक्षण’ वा ‘बोनस कार्यक्रम’को प्रलोभन देखाएर ग्राहकहरूको गोप्य वित्तीय विवरणहरू चोरी गर्ने प्रयास गरिरहेका छन्।

ठगीको जाल: कसरी काम गर्छ ‘नक्कली सर्वेक्षण’ स्क्याम?

• नक्कली विज्ञापन र प्रलोभन: ठगहरूले सामाजिक सञ्जालमा एभरेष्ट बैंकको आधिकारिक जस्तै देखिने नक्कली पोस्ट वा विज्ञापनहरू बनाउँछन्। जसमा ‘ग्यारेन्टी बोनस’ वा ‘विशेष ग्राहक सर्वेक्षणमा सहभागी हुने’ जस्ता उच्च मूल्यका प्रोत्साहनहरू राखिन्छन्।
• नक्कली लग-इन पेज: जब ग्राहकले उक्त सामाजिक सञ्जालको लिङ्कमा क्लिक गर्छन्, उनीहरूलाई बैंकको वास्तविक लग-इन पोर्टल जस्तै देखिने एउटा नक्कली वेबसाइटमा पठाइन्छ।
• विवरण चोरी (Credential Harvesting): उक्त नक्कली पेजमा प्रयोगकर्तालाई सर्वेक्षणमा भाग लिन वा बोनस दाबी गर्नका लागि आफ्नो प्रयोगकर्ता ID (User ID) र पासवर्ड हाल्न भनिन्छ। ग्राहकले ती विवरणहरू हालेपछि, ती गोप्य जानकारीहरू तुरुन्तै ठगहरूले चोरी गर्छन् र ग्राहकको वास्तविक खातामा अनधिकृत पहुँच प्राप्त गरी कारोबार गर्न प्रयोग गर्छन्।

बैंकको स्पष्ट भनाइ: एभरेष्ट बैंकले कुनै पनि बाह्य वा तेस्रो-पक्ष प्लेटफर्महरूमा ग्राहकको लग-इन विवरणहरू माग्ने कुनै पनि सर्वेक्षण वा बोनस कार्यक्रम सञ्चालन नगरेको स्पष्ट पारेको छ।

तपाईंको डिजिटल सुरक्षा रणनीति र जोगिने उपायहरू

यस्ता सामाजिक इन्जिनियरिङ (Social Engineering) स्क्यामहरूबाट बच्नका लागि बैंकले ग्राहकहरूलाई सधैँ सतर्क रहन आग्रह गरेको छ:

1. स्रोत र URL सधैँ जाँच गर्नुहोस्:
   • सिधा नेभिगेसन: बैंकिङका लागि सामाजिक सञ्जालका लिङ्कहरूमा कहिल्यै विश्वास नगर्नुहोस्। सधैँ ब्राउजरको एड्रेस बारमा एभरेष्ट बैंकको आधिकारिक वेबसाइट ठेगाना (URL) सिधै टाइप गरेर मात्र लग-इन गर्नुहोस्।
   • सुरक्षित जडान (HTTPS): वेबसाइटको ठेगाना https:// बाट सुरु भएको र एड्रेस बारमा तालाको चिह्न (Lock Icon) भएको सुनिश्चित गर्नुहोस्।
2. आधिकारिक माध्यम मात्र प्रयोग गर्नुहोस्:
   • EBL मोबाइल एप: गुगल प्ले स्टोर वा एप्पल एप स्टोरबाट डाउनलोड गरिएको आधिकारिक एभरेष्ट बैंक मोबाइल एप्लिकेशन मात्र प्रयोग गर्नुहोस्, जुन सुरक्षित वातावरण प्रदान गर्दछ।
   • गोप्य विवरण नदिनुहोस्: बैंकले तपाईंलाई इमेल, SMS, सामाजिक सञ्जाल वा फोन कलमार्फत तपाईंको लग-इन पासवर्ड, ट्रान्जेक्सन PIN, कार्ड CVV, वा OTP (One-Time Password) कहिल्यै माग्दैन। यदि कसैले माग्छ भने, त्यो १००% स्क्याम हो।
3. खाता सुरक्षा बलियो बनाउनुहोस्:
   • बलियो पासवर्ड: अक्षर, सङ्ख्या र चिन्हहरूको संयोजन भएको बलियो र अद्वितीय पासवर्ड प्रयोग गर्नुहोस्। बैंकिङ पासवर्ड अन्य सामाजिक सञ्जाल वा इमेल खातामा प्रयोग नगर्नुहोस्।
   • दुई-कारक प्रमाणीकरण (2FA): सम्भव भएसम्म आफ्नो इमेल र सामाजिक सञ्जाल खाताहरूमा 2FA अनिवार्य रूपमा सक्रिय गर्नुहोस्।

शंका लागेमा तुरुन्तै सम्पर्क गर्नुहोस्

यदि तपाईंलाई बैंकको नाममा आएको कुनै पोस्ट, इमेल वा कार्यक्रम शंकास्पद लाग्यो भने, तत्कालै कारोबार रोकेर बैंकको आधिकारिक सम्पर्क च्यानलहरू प्रयोग गर्नुहोस्।

• आधिकारिक ग्राहक सेवा (२४/७):
  • टोल-फ्री नम्बर: १६६०-०१७१७१८ वा १८१०-२१७१७१८
  • इमेल: customercare@ebl.com.np

तपाईंको सानो सतर्कताले तपाईंको वित्तीय सुरक्षा कायम राख्न र व्यापक ग्राहक समुदायलाई ठगीबाट बचाउन मद्दत गर्दछ। डिजिटल युगमा सचेतना नै तपाईंको पहिलो प्रतिरक्षा हो, र सावधानी नै तपाईंको सबैभन्दा बलियो पासवर्ड हो।