दशैंको किनमेल: महल सुनसान, फुटपाथमा जनसागर

दशैंको किनमेल: महल सुनसान, फुटपाथमा जनसागर तरुण खबर १२ आश्विन २०८२, आईतवार ११:४८
दशैंको किनमेल: महल सुनसान, फुटपाथमा जनसागर

काठमाडाैं, १२ असाेज । यो वर्षको दशैंको किनमेलमा काठमाडौंको बजारले दुई भिन्न तस्बिर प्रस्तुत गरेको छ। एकातिर न्युरोड, असन, इन्द्रचोक र बानेश्वरका फुटपाथहरूमा ग्राहकको अकल्पनीय भीड लागेको छ, भने अर्कोतिर दरबारमार्ग, ठमेल तथा ठूला मलहरूमा भने दशैंको रौनक लगभग शून्य छ।

मध्यवर्गको रोजाइ: सस्तो बजार

लेखमा उल्लेख भएअनुसार, अहिले सहरको सम्पूर्ण उत्सव सडकका फुटपाथ र साना गल्लीका पसलहरूमा केन्द्रित भएको छ। न्युरोडमा मानिसहरूको चाप यति छ कि आधा सहर नै त्यहीँ जम्मा भएको भान हुन्छ। सवारीको हर्न, मोलमोलाई र किनमेलको हतारोमा देखिने ग्राहकहरूको अनुहारले यी क्षेत्रहरूलाई चाडपर्वको ‘उत्सव स्थल’ बनाएको छ। बानेश्वरका फुटपाथ व्यापारीहरूले त अघिल्लो वर्षभन्दा ३० देखि ५० प्रतिशतसम्म कारोबार बढेको बताएका छन्। उपभोक्ताहरू दशैंको तयारीका साथै घर फर्कने हतारमा सामान किन्दै छन्।

महँगा मलमा निराशा

यसको ठीक विपरीत दृश्य काठमाडौंका ठूला, चम्किला मलहरू र ब्रान्डेड पसलहरूमा देखिएको छ। दरबारमार्गका एक व्यवसायीले दशैंको मुखमा पनि बिक्री करिब ठप्प रहेको भन्दै निराशा व्यक्त गरेका छन्। ठूला मलमा ग्राहकको कमीलाई व्यापारीहरूले उपभोक्ताको खर्च गर्ने प्रवृत्तिमा आएको परिवर्तनलाई मुख्य कारण मानेका छन्। महामारीपछिको महँगो जीवन, उच्च भाडा र ब्रान्डेड सामानको चर्को मूल्यले ग्राहकहरूलाई मूल्यप्रति संवेदनशील बनाउँदै फुटपाथतिर आकर्षित गरेको छ।

किन घट्यो ठूला पसलमा व्यापार?

व्यापारीहरूको विश्लेषण अनुसार ठूलो बिक्री नहुनुका केही कारणहरू छन्:

  • खर्चमा सचेतना: ‘जेनजी आन्दोलन’ पछि मानिसहरू खर्चमा सचेत बनेको र केही क्षेत्रमा बाढी–पहिरोको असरले पनि बजारमा पैसाको प्रवाह घटेको पुरानो व्यापारीहरूको भनाइ छ।
  • पहिल्यै किनमेल: धेरै उपभोक्ताले दशैं सुरु हुनुअघिका महिनाहरूमा नै नयाँ कपडा, मोबाइल र गिफ्टहरू किनिसकेकाले मुख्य सिजनमा अपेक्षित भीड देखिएन।
  • आर्थिक अस्थिरता: उच्च भाडा र महँगीले गर्दा स्थिर आय नहुने उपभोक्ताहरू ‘उपलब्ध मूल्यमा बढी पाउनु’ तर्फ आकर्षित भएका छन्।
  • आपूर्ति समस्या: गत भदौमा भएको जेनजी आन्दोलन, उद्योगमा उत्पादन ढिलो हुनु र भन्सार नाकामा सामान अड्किनु जस्ता कारणले पनि ठूला ब्रान्डको स्टक र बिक्री प्रभावित भएको व्यापारीहरूको बुझाइ छ।

यस वर्ष फुटपाथ र मध्यम बजारमा देखिएको यो उत्साहले उपभोक्ता खर्च अझै बलियो रहेको तर मध्यम वर्ग मूल्यप्रति निकै संवेदनशील बनेको सन्देश दिएको छ। व्यापारीहरूका लागि भने फूलपाती र त्यसपछिका दुई दिनलाई अन्तिम र ठूलो किनमेलको मौकाको रूपमा लिइएको छ।